اما در يك نگاه كلى تصور مسلمانان دربارهء زمين پيوسته در تحت تسلط كوه مركزى كيهانى قاف بوده است . و هفت اقليم زمينى كه به شكل تصاويرى از آنچه در آسمان است جلوه‌گر مىشدند ، در واقع متناظر با هفت آسمان بودند ؛ و اين امر با يك نماديگرى احكام نجومى بيان شده است كه در آن هر اقليم با يكى از سيارات و يكى از بروج منطقة البروج نظير است . اقاليم ، كه قرينه‌هاى زمينى هفت آسمان محسوب مىشدند ، در نزد بابليان و يونانيان معروف بوده‌اند و نيز ايرانيان قديم چنين تصور مىكردند ، ولى به جاى تصور طولى تصوير دواير متحد المركز از اقاليم داشتند . قرآن نيز از هفت آسمان سخن مىگويد و علماى جغرافياى اسلامى اين هفت آسمان را هفت اقليم سنتى مىپنداشتند و بنابر همين تقسيم ، به بحث تفصيلى در موضوع نواحى مختلف زمين مىپرداختند . « 1 » تصوير شماره 27 1 - 1 - 1 . جغرافيدانان اسلامى : نخستين جغرافىدان مسلمان هشام بن محمد كلبى بوده است ( سدهء سوم / نهم ) و به خاطر تحقيقاتش دربارهء جزيرة العرب شهرت دارد . پس از وى نيز در همين سده جغرافىدانان ديگر

--> ( 1 ) . علم و تمدن در اسلام ، ص 88 ، با اندكى تصرف